دکتر حسن هانیزاده، کارشناس مسائل سیاسی در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در تهران، با اشاره به تجربه جنگ آمریکا و رژیم صهیونی علیه ایران و پاسخ نیروهای مسلح به پایگاههای آمریکا در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، گفت: این تحولات معادلات جدیدی را در منطقه ایجاد کرده و موجب شده کشورهای عربی بیش از گذشته به سمت بومیسازی امنیت خود و منطقه حرکت کنند.
وی اظهار داشت: تجربههای گذشته و جنگ ظالمانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و همچنین پاسخ کوبنده ایران به پایگاههای آمریکا در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، نوع جدیدی از معادلات را در منطقه ایجاد کرد.
هانیزاده افزود: کشورهای عرب منطقه طی سالهای گذشته راهبرد بومیسازی امنیت خود و منطقه را دنبال میکردند، اما پس از پاسخهای ایران و آسیبهایی که این کشورها، بهویژه در حوزه زیرساختی، اقتصادی و مالی متحمل شدند، مشخص شد هزینههای ناشی از وابستگی به حضور نظامی آمریکا بسیار بالاتر از آن است که آمریکاییها بتوانند یک چتر امنیتی محکم و پایدار برای این کشورها ایجاد کنند.
وی ادامه داد: پاسخ ایران نشان داد که آمریکا در واقع نمیتواند امنیت پایداری برای کشورهای عرب منطقه ایجاد کند. وجود پایگاههای نظامی آمریکا که هزینههای مالی بسیار بالایی برای این کشورها به همراه داشته، نشان داد که آمریکا نهتنها قادر به تأمین امنیت این کشورها نیست، بلکه حتی توانایی تأمین امنیت پایگاهها و نیروهای خود را نیز ندارد.
کارشناس مسائل سیاسی با اشاره به آسیبهای واردشده به پایگاههای آمریکا در منطقه گفت: خسارتهایی که به پایگاههای آمریکا و تأسیسات نظامی این کشور وارد شده، هزینههای بسیار سنگینی از نظر مالی برای آمریکا و کشورهای میزبان به همراه داشته است.
وی تصریح کرد: کشورهای عربی طی چند دهه گذشته هزینههای نظامی حضور آمریکاییها را به صورت یکجانبه پرداخت میکردند، اما تحولات اخیر نشان داد که این رویکرد نمیتواند امنیت مورد انتظار آنها را تأمین کند.
هانیزاده توافقنامه دفاعی مشترک موسوم به «توافقنامه مکه» میان عربستان، پاکستان و ترکیه را یکی از خروجیهای این رویکرد جدید دانست و گفت: این توافقنامه در واقع یکی از نتایج حرکت کشورهای منطقه به سمت بومیسازی امنیت و کاهش وابستگی به قدرتهای خارجی است.
وی با بیان اینکه جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران بسیاری از معادلات و موازنههای قدرت را در منطقه و جهان تغییر داده است، اظهار داشت: از نظر نظامی، آمریکا برخلاف آنچه ادعا میشد و هژمونیای که ظاهراً در جهان برای خود مطرح کرده بود، آسیبپذیر بودن خود را نشان داد.
هانیزاده افزود: هژمونی آمریکا طی دهههای گذشته نوعی هراس روانی و اجتماعی در جهان ایجاد کرده بود، اما تحولات اخیر نشان داد که آمریکا برخلاف ادعاها از اقتدار نظامی مطلق برخوردار نیست و در برابر برخی تهدیدها و حملات آسیبپذیر است.
وی با اشاره به ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن و شرایط نیروهای آمریکایی گفت: گزارشها و تحولات مربوط به نیروهای آمریکایی و همچنین آسیبهایی که به تأسیسات نظامی این کشور وارد شده و تلفات سنگینی که آمریکاییها در طول ماههای اخیر متحمل شدهاند، موجب شکلگیری نوعی نگرش جدید در سطح جهانی شده است که بر اساس آن، کشورها درصدد بازنگری در سیاستهای نظامی و امنیتی خود هستند.
این کارشناس مسائل سیاسی ادامه داد: اکنون حتی صحبت از این است که کره جنوبی و ژاپن نیز درصدد هستند با اتکا به نیروهای داخلی خود، امنیت کشور و منطقه خود را تأمین کنند و بدون وابستگی کامل به کمکهای نظامی و حضور نظامی آمریکا، اقتدار ملی و نظامی خود را تقویت کنند.
وی خاطرنشان کرد: این کشورها ممکن است هر لحظه در معرض تهدید یا تهاجم کشورهای دیگر قرار بگیرند و به همین دلیل، تحولات اخیر این واقعیت را برای آنها برجسته کرده است که آمریکا قادر به تأمین کامل امنیت همپیمانان خود نیست.
وی افزود: هنگامی که کشورهای منطقه سالانه دهها میلیون دلار برای حضور نظامی آمریکا در خاک خود هزینه میکنند، طبیعی است که انتظار داشته باشند آمریکا در برابر هرگونه تهدید یا تهاجم خارجی از آنها دفاع کند؛ اما تحولات اخیر نشان داد که آمریکاییها قادر به دفاع مؤثر از این کشورها نیستند.
این کارشناس مسائل سیاسی تصریح کرد: اکنون شرایط تغییر کرده و نگرش کشورها نسبت به سیاستهای تهاجمی آمریکا که نهتنها فایدهای برای آنها ندارد، بلکه آنها را در معرض تهدید قرار میدهد، در حال تغییر است.
وی ادامه داد: کشورهای عربی اکنون درصدد هستند در خصوص حضور پایگاههای آمریکا در منطقه بازنگری کنند و به سمتی حرکت کنند که از طریق ایجاد یک پیمان امنیتی منطقهای بتوانند از خود دفاع کنند.
هانیزاده خاطرنشان کرد: این نوع ترتیبات امنیتی بهتنهایی لزوماً اقتدار ملی بالایی ایجاد نمیکند؛ زیرا بسیاری از کشورهای منطقه از نظر ساختار نظامی ضعیف هستند و توانایی دفاع مستقل از خود را ندارند.
وی گفت: به همین دلیل، این کشورها احتمالاً به سمت بومیسازی امنیت و تشکیل یک مجموعه یا سازوکار نظامی مشترک حرکت خواهند کرد.
هانیزاده در ادامه در پاسخ به این پرسش که کاهش یا خروج نیروهای آمریکایی از کشورهای خلیج فارس چه تأثیری بر توازن قدرت میان ایران، کشورهای عربی و قدرتهای خارجی مانند چین و روسیه خواهد داشت، اظهار داشت: آمریکاییها اکنون نشان دادهاند که ابتکار عمل میدانی را در دست ندارند و نمیتوانند موازنه قدرت را در منطقه و حتی جهان مطابق خواست خود تغییر دهند.
وی افزود: اشتباهی که آمریکا در حمله به جمهوری اسلامی ایران مرتکب شد این بود که عراق و لیبی را بهعنوان الگو در نظر گرفته بود. آمریکاییها در عراق توانستند بهراحتی و با هزینه نسبتاً محدود به رژیم بعث این کشور حمله کنند و در لیبی نیز سرنگونی دولت سابق این کشور هزینه زیادی برای آمریکا به دنبال نداشت.
این کارشناس مسائل سیاسی ادامه داد: در سوریه نیز آمریکاییها و متحدانشان تصور میکردند میتوانند با هزینهای نسبتاً پایین نظام حاکم را تغییر دهند و بر همین اساس، تصور کردند همین الگو در ایران نیز پاسخ خواهد داد.
وی با بیان اینکه نتیجه این محاسبه در ایران معکوس شد، گفت: وجود مجموعهای از عناصر و عوامل داخلی از جمله وحدت ملی، موضوع تنگه هرمز، انسجام نیروهای مسلح و تابآوری ملت ایران، از جمله عواملی بود که موجب شد محاسبات آمریکا با نتیجه مورد انتظار آن کشور متفاوت باشد.
انتهای پیام/
نظر شما